Column Column
Een uniform: een schild of een sleutel?
Een halfuur op mijn knieën in het gangpad, de hand van een vreemde in de mijne boven de Atlantische Oceaan. Wat een uniform toestaat, ontstaat pas op het moment dat iemand het echt nodig heeft. Half an hour on my knees in the aisle, a stranger's hand in mine somewhere over the Atlantic. What a uniform allows only becomes clear the moment someone truly needs it.
De vrouw in stoel 14A kijkt me aan. Haar blik raakt me anders dan de meeste, eentje die voorbij mijn uniform lijkt te gaan, recht naar wat erachter zit. Elke vlucht begint bij de spiegel: een strakke knoop in mijn sjaal, een laatste streep lipgloss en daar sta ik. In uniform draai ik een knop om.
Wat de stof wegfiltert
Toen ik net begon te vliegen, merkte ik dat het uniform me beschermde. Het filtert de scherpte weg, het ongeduld van mensen die hun dag op je afreageren, de oordelen die anders zouden blijven hangen. De meeste dingen glijden langs de stof en blijven niet plakken, maar soms doet iets dat toch. Want het uniform beschermt je niet alleen, het geeft je ook toestemming.
Een nacht boven de Atlantische Oceaan. De cabine is donker, de meeste passagiers slapen onder dunne dekens. Ik zie haar zitten in het licht van het leeslampje, handen geklemd om de armleuningen, ogen strak op het scherm voor haar. Haar adem gaat snel. Ik stop en ga op mijn hurken naast haar stoel zitten.
“Gaat het?”
Ze schudt haar hoofd. “Vliegangst,” zegt ze. “Dacht dat het wel zou gaan, maar…” Haar stem breekt.
Toegang die ik verdien met een pasje
Zonder uniform zou ik me afvragen of ik me ermee mag bemoeien, of het wel gepast is om zo dichtbij te komen bij een vreemde. Nu pak ik haar hand vast. “Mag ik even bij u blijven zitten?” vraag ik. Ze knikt, haar vingers klampen zich meteen vast aan de mijne.
Een halfuur zit ik daar, op mijn knieën in het gangpad terwijl het licht van andere leeslampjes langs ons heen schijnt. We praten eerst over de angst zelf. Daarna over haar pensioen, over het feit dat dit haar eerste vlucht is na dertig jaar, dat ze dit wilde, moest eigenlijk. En dan over haar reis, over waar ze naartoe is geweest en wat ze onderweg heeft gezien. Langzaam wordt haar hand zacht in de mijne, de greep minder krampachtig.
“Zonder uniform een vreemde, met uniform iemand die er mag zijn.”
Een sleutel die past op meer dan één deur
Dat zijn de momenten die bij me blijven hangen, lang na de landing. Mijn uniform geeft me toegang tot het verhaal achter mensen, tot dat kwetsbare stuk waar je anders misschien nooit bij komt. Zonder uniform een vreemde in het gangpad, met uniform iemand die een hand mag vasthouden en dichtbij mag komen zonder dat het ongepast voelt.
“Kan ik nog iets voor u doen?” vraag ik. Ze schudt haar hoofd en glimlacht voor het eerst. “Het gaat wel,” fluistert ze. “Ik ben in de galley als u me nodig heeft,” zeg ik, en ik sta op vanuit het gangpad, mijn knieën stijf van het lange zitten.
In het hotel, uren later, trek ik mijn sjaal los en hang mijn jasje in de kast van de kamer. Het stof valt stil over de hanger. Soms denk ik dat het uniform eerder uitgaat dan het gevoel dat het achterlaat, dat kwetsbare, korte contact dat ergens tussen dertigduizend voet en een gangpad is ontstaan en dat blijft hangen, ook als de stof al lang is opgehangen.
The woman in seat 14A looks at me. Her gaze feels different from most, one that seems to see past my uniform, straight to whatever sits behind it. Every flight starts at the mirror: a tight knot in my scarf, one last swipe of lip gloss, and there I am. In uniform, I flip a switch.
What the fabric filters out
When I first started flying, I noticed the uniform protected me. It filters out the sharp edges, the impatience of people taking out their day on you, the judgment that would otherwise stick. Most things slide off the fabric and never land, but sometimes something does anyway. Because the uniform does not just protect you, it also gives you permission.
One night over the Atlantic. The cabin is dark, most passengers asleep under thin blankets. I see her sitting in the glow of her reading light, hands gripping the armrests, eyes fixed on the screen in front of her. Her breathing is fast. I stop and crouch down beside her seat.
“Are you okay?”
She shakes her head. “Fear of flying,” she says. “I thought I would be fine, but…” Her voice breaks.
Access I earn with a badge
Without the uniform I would wonder if it is my place to get involved, whether it is appropriate to get this close to a stranger. Now I take her hand. “May I sit with you for a while?” I ask. She nods, her fingers immediately gripping mine.
For half an hour I sit there, on my knees in the aisle, as the glow of other reading lights passes over us. We talk about the fear first. Then about her retirement, about the fact that this is her first flight in thirty years, that she wanted this, needed it really. And then about her trip, about where she has been and what she saw along the way. Slowly her hand softens in mine, the grip less desperate.
“Without the uniform, a stranger. With it, someone allowed to be there.”
A key that fits more than one door
Those are the moments that stay with me, long after landing. My uniform gives me access to the story behind people, to that fragile part you might otherwise never reach. Without the uniform, a stranger in the aisle. With it, someone allowed to hold a hand and sit this close without it feeling out of place.
“Is there anything else I can do for you?” I ask. She shakes her head and smiles for the first time. “I am okay,” she whispers. “I will be in the galley if you need me,” I say, standing up from the aisle, my knees stiff from sitting so long.
At the hotel, hours later, I loosen my scarf and hang my jacket in the closet. The fabric falls still on the hanger. Sometimes I think the uniform comes off sooner than the feeling it leaves behind, that fragile, brief connection born somewhere between thirty thousand feet and an aisle, one that lingers long after the fabric is put away.
Meer crewlife
Over Elle
Elle Verbeek is reisjournalist en purser bij KLM. Ze schrijft columns en reisverhalen, deels voor eigen platform, deels voor Nederlandse magazines. Op Ellevie Travels deelt ze reisreportages van de bestemmingen waar ze naartoe vliegt of waar ze zelf naartoe reist.
More crew life
About Elle
Elle Verbeek is a travel journalist and KLM purser. She writes columns and travel stories, partly for her own platform, partly for Dutch magazines. On Ellevie Travels she shares reportage from the destinations she flies to or travels to on her own.